Cách đây chưa lâu, khi ấy mình còn kiếm cơm cho một công ty của quân đội được sang Miên với áo khoác là chuyên gia sang giúp bạn. Thời thởi, mới ra trường, được đi là rất khoái, đi xa càng hăm hở hơn nhiều...
Ngày đi, quân cán đi sau, mình được ngồi chung xe với một thiếu tướng và 2 đại tá chạy trước, chuyện các cụ mình chỉ dám ngồi hóng thôi. Khi gần đến cửa khẩu Đức Cơ, một cụ Đại tá già (là sếp trực tiếp của mình) thẽ thọt, "Mình xuống thắp cho anh em cây nhang anh hè" Ấy là nói với hai cụ kia...
Cụ sếp mình kể, hồi ấy đây là nghĩa trang dã chiến, sau khi chôn cất mỗi nấm mồ được cắm một tấm bia bằng tôn, đứng xa nhìn, cả vùng thành một miền sáng trắng dưới ánh mặt trời...
Đi một đêm với nửa ngày thì tới nơi, cái thị xã bé tý tẹo như lòng bàn tay...
Chỗ ở cố định cho cả quân lẫn tướng gồm hai nơi, một nơi cho công nhân và một nơi cho cán bộ chỉ huy. Nhà dành cho chỉ huy là một khu hình chữ U nghe nói trước đây là bảo tàng, sau di dời lên Nam Vang nên bỏ trống từ đận ấy...
Nói ban chỉ huy cho oai vậy thôi chứ gồm sếp đại tá già, mình và hai người nữa. Hết. (Mấy cụ kia qua 2 ngày rồi về)
Giường là gỗ tấm ghép lại, mình đóng mặt giường cao bằng cửa sổ cho mát, gió đêm bên ấy vi vu, ngủ ngon lành...
Mình chưa thấy nơi đâu có buổi chiều và đêm trăng đẹp như nơi ấy! Thật. Dù ban ngày trời nắng gắt như đổ lửa trên lưng, ở công trường về nhìn thấy chú Phốc đứng lè lưỡi thở là hết muốn ăn cơm. Nhưng buổi chiều hay lúc hoàng hôn buông xuống, mọi vật như im lìm ngơi nghỉ, mặt trời đỏ rực vón lại như giọt máu treo lơ lửng chực rơi...
Me với Xoài ở đây to vật, những gốc Me vài ba người ôm là thường...Xoài cũng thế, nơi mình ở, Cây gần bếp, nghe các bô lão quanh đó bảo rằng Nó đã có hơn bốn đời người rồi...
Những ngày đầu, vì mệt, nên ăn tối xong nghe Radio tý là ngủ thẳng cánh, không mộng mị gì. Có điều, thỉnh thoảng vào khi khuya những cơn gió từ đâu cứ thốc tới từng cơn ào ào thất thần rồi im bặt, nhiều bận khiến thức giấc trở mình...
Chú L, khi xưa cũng đi K, các chiến trường bên này hầu như đều có dấu chân của chú. Sau này ra quân cày thuê cuốc mướn rồi làm mộc, Tính chú trầm, dí ỏm nhưng bao dung độ lượng, cái độ lượng của người từng chịu nhiều mất mát, khi trà dư tửu hậu hai chú cháu hay mắc võng dọc theo hành lang, vừa thủ thỉ rầm rì vừa hóng gió mát vừa xem trăng thanh, thi thoảng vài con dơi ăn đêm chao liệng sát mặt người,khiến bao phen giật mình....
Chú kể, bộ đội mình hay chết vì những phát cắc bọp rất du kích của bọn Pôn Pốt, Ra suối chết, đi tiểu chết, kiếm thức ăn cải thiện ngoài mé rừng chết, nói chung chết đủ kiểu, phần đa là chôn gần doanh trại chứ không đem về ngay được...Mà cũng lạ, gần năm năm bên ấy, nội dung trò chuyện của hai chú cháu chỉ xoay quanh chủ đề chết chóc.Dù thế nhưng không chán...
Chú chậm rãi kể, mình ngồi lắng nghe, đôi khi kể xong một chuyện, nhìn gương mặt méo mó co giật, mắt rưng rưng của chú mình nghe nhoi nhói nơi ngực...
Chuyện bắt đầu vào một đêm trăng thượng tuần, sau khi chú cháu rù rì chán chê lại thêm tý rượu trong bữa ăn tối nên cả hai ngủ quên trên võng tự lúc nào không hay...(Xin nói thêm rằng võng bên này may theo kiểu nhà binh có mùng hẳn hoi, vào nằm, kéo dây khóa lại là hết thò chân ra ngoài để lắc ) Khuya, đang mê ngủ, nghe tiếng hự khá to mình bật dậy thấy chú L đang lồm cồm bò ngoài hiên, Chú bảo "Không hiểu sao võng đứt dây văng tau ra ngoài này, (ngoài này là chỗ cách nơi mắc võng tầm hai mét) Quái lạ, không thò chân để đưa thì không có lý do gì võng đứt dây mà tau bay xa rứa" Lúc ấy mình nghĩ thầm, chắc do vô thức khi ngủ, vì động tác uốn éo cộng hưởng nhiều lần nên võng lắc mạnh nhưng chú ấy không hay cũng nên...
Bên này sướng cái là phía mình luôn luôn được bạn cử lính canh gác cẩn thận, mười hai người mỗi ca, tay bồng AK47 đứng quanh hàng rào của ngôi nhà đang ở, bạn chia làm 3 ca trực 24/24. Oách xà lách ghê gúm pà con ạ. Ấy là nói đùa cho vui chứ thực ra, thương các chiến sĩ bạn nên khuya khuya là cánh mình với sếp già hay mời anh em vào, ngồi vòng tròn đánh chén, khi gà, khi cá, ngồi tì tì đến khi say khướt, dù sáng tinh mơ bạn phải đi đều một hai một. He he
Bẵng đi thời gian, cấp trên của bạn biết được nên cấm tiệt! Từ ấy kém vui hẳn vì thủ trưởng bạn không cho chiến sĩ vào nhà dưới bất cứ lý do gì trừ phi có lệnh.
Đâu gần đến tháng bảy âm lịch năm ấy, Bộ phận chỉ huy về nước mười mấy ngày , mình với chú L ở lại trông coi công việc, vì áp lực mình hay ngủ mớ, cũng lạ, giấc mơ không liên quan gì đến cái nặng nhọc mình cán đán. Trong mơ, thấy chú bộ đội vai mang súng đứng ngoài cửa sổ lặng lẽ nhìn, ánh nhìn như có điện khiến mình thức giấc, choàng tỉnh dụi mắt, hình như phía ngoài hiên có bóng nhờ nhờ tiến dần về phía gốc cây Xoài rồi mất hút. Nghĩ mình cuốn theo giấc mơ nên hoa mắt vì vậy không nghĩ ngợi gì...
Vài đêm sau cũng thế, vẫn một giấc mơ và bóng người nhờ nhờ tiến về phía gốc cây Xoài khi mở mắt...
Mình đêm chuyện giấc mơ đi hỏi một bô lão trong vùng, và được nghe cụ kể rằng: Trước, nơi này là vùng đóng quân của ta, vào một đêm trăng sáng, tại nơi đang ở diễn ra một trận đánh nhỏ, là do bọn Pôn Pốt đánh theo lối du kích sở trường, trong quá trình truy đuổi, một chiến sĩ ta đã hi sinh, sáng hôm sau mới tìm được xác. Trong tư thế dựa lưng vào gốc Xoài tay vẫn ôm chặc khẩu AK47.
Tối hôm ấy, Mình sắm một mâm ngũ quả nhang đèn, đặt bàn thờ dưới gốc cây khấn vái rằng: Thôi thì đất nước đã tạm bình yên, nếu các Bác có linh thiêng thì hãy tìm đường về, chiến tranh qua rồi, các mẹ vẫn đang từng ngày chờ mong .... Chưa khấn vái xong, một cơn gió ào ào thổi tới làm tắt phụt hai ngọn nến.
Từ đó đến 5 năm sau nữa, đêm nào cũng vậy, mình với chú L thay phiên nhau hương khói...
Không biết bây giờ bàn thờ ấy có ai trông nom không....
Tháng 7 âm 2012.
Nghe tý nhạc nhé Pàkon
Lên mạng, xem mấy clip áp vong đi tìm hài cốt liệt sĩ của mấy nhà ngoại cảm, trong chừng mực nào đó mình tin vào linh hồn...Nhắc đến linh hồn mình kể chuyện nhạt cho bà con nghe chơi.
Cách đây chưa lâu, khi ấy mình còn kiếm cơm cho một công ty của quân đội được sang Miên với áo khoác là chuyên gia sang giúp bạn. Thời thởi, mới ra trường, được đi là rất khoái, đi xa càng hăm hở hơn nhiều...
Ngày đi, quân cán đi sau, mình được ngồi chung xe với một thiếu tướng và 2 đại tá chạy trước, chuyện các cụ mình chỉ dám ngồi hóng thôi. Khi gần đến cửa khẩu Đức Cơ, một cụ Đại tá già (là sếp trực tiếp của mình) thẽ thọt, "Mình xuống thắp cho anh em cây nhang anh hè" Ấy là nói với hai cụ kia...
Cụ sếp mình kể, hồi ấy đây là nghĩa trang dã chiến, sau khi chôn cất mỗi nấm mồ được cắm một tấm bia bằng tôn, đứng xa nhìn, cả vùng thành một miền sáng trắng dưới ánh mặt trời...
Đi một đêm với nửa ngày thì tới nơi, cái thị xã bé tý tẹo như lòng bàn tay...
Chỗ ở cố định cho cả quân lẫn tướng gồm hai nơi, một nơi cho công nhân và một nơi cho cán bộ chỉ huy. Nhà dành cho chỉ huy là một khu hình chữ U nghe nói trước đây là bảo tàng, sau di dời lên Nam Vang nên bỏ trống từ đận ấy...
Nói ban chỉ huy cho oai vậy thôi chứ gồm sếp đại tá già, mình và hai người nữa. Hết. (Mấy cụ kia qua 2 ngày rồi về)
Giường là gỗ tấm ghép lại, mình đóng mặt giường cao bằng cửa sổ cho mát, gió đêm bên ấy vi vu, ngủ ngon lành...
Mình chưa thấy nơi đâu có buổi chiều và đêm trăng đẹp như nơi ấy! Thật. Dù ban ngày trời nắng gắt như đổ lửa trên lưng, ở công trường về nhìn thấy chú Phốc đứng lè lưỡi thở là hết muốn ăn cơm. Nhưng buổi chiều hay lúc hoàng hôn buông xuống, mọi vật như im lìm ngơi nghỉ, mặt trời đỏ rực vón lại như giọt máu treo lơ lửng chực rơi...
Me với Xoài ở đây to vật, những gốc Me vài ba người ôm là thường...Xoài cũng thế, nơi mình ở, Cây gần bếp, nghe các bô lão quanh đó bảo rằng Nó đã có hơn bốn đời người rồi...
Những ngày đầu, vì mệt, nên ăn tối xong nghe Radio tý là ngủ thẳng cánh, không mộng mị gì. Có điều, thỉnh thoảng vào khi khuya những cơn gió từ đâu cứ thốc tới từng cơn ào ào thất thần rồi im bặt, nhiều bận khiến thức giấc trở mình...
Chú L, khi xưa cũng đi K, các chiến trường bên này hầu như đều có dấu chân của chú. Sau này ra quân cày thuê cuốc mướn rồi làm mộc, Tính chú trầm, dí ỏm nhưng bao dung độ lượng, cái độ lượng của người từng chịu nhiều mất mát, khi trà dư tửu hậu hai chú cháu hay mắc võng dọc theo hành lang, vừa thủ thỉ rầm rì vừa hóng gió mát vừa xem trăng thanh, thi thoảng vài con dơi ăn đêm chao liệng sát mặt người,khiến bao phen giật mình....
Chú kể, bộ đội mình hay chết vì những phát cắc bọp rất du kích của bọn Pôn Pốt, Ra suối chết, đi tiểu chết, kiếm thức ăn cải thiện ngoài mé rừng chết, nói chung chết đủ kiểu, phần đa là chôn gần doanh trại chứ không đem về ngay được...Mà cũng lạ, gần năm năm bên ấy, nội dung trò chuyện của hai chú cháu chỉ xoay quanh chủ đề chết chóc.Dù thế nhưng không chán...
Chú chậm rãi kể, mình ngồi lắng nghe, đôi khi kể xong một chuyện, nhìn gương mặt méo mó co giật, mắt rưng rưng của chú mình nghe nhoi nhói nơi ngực...
Chuyện bắt đầu vào một đêm trăng thượng tuần, sau khi chú cháu rù rì chán chê lại thêm tý rượu trong bữa ăn tối nên cả hai ngủ quên trên võng tự lúc nào không hay...(Xin nói thêm rằng võng bên này may theo kiểu nhà binh có mùng hẳn hoi, vào nằm, kéo dây khóa lại là hết thò chân ra ngoài để lắc ) Khuya, đang mê ngủ, nghe tiếng hự khá to mình bật dậy thấy chú L đang lồm cồm bò ngoài hiên, Chú bảo "Không hiểu sao võng đứt dây văng tau ra ngoài này, (ngoài này là chỗ cách nơi mắc võng tầm hai mét) Quái lạ, không thò chân để đưa thì không có lý do gì võng đứt dây mà tau bay xa rứa" Lúc ấy mình nghĩ thầm, chắc do vô thức khi ngủ, vì động tác uốn éo cộng hưởng nhiều lần nên võng lắc mạnh nhưng chú ấy không hay cũng nên...
Bên này sướng cái là phía mình luôn luôn được bạn cử lính canh gác cẩn thận, mười hai người mỗi ca, tay bồng AK47 đứng quanh hàng rào của ngôi nhà đang ở, bạn chia làm 3 ca trực 24/24. Oách xà lách ghê gúm pà con ạ. Ấy là nói đùa cho vui chứ thực ra, thương các chiến sĩ bạn nên khuya khuya là cánh mình với sếp già hay mời anh em vào, ngồi vòng tròn đánh chén, khi gà, khi cá, ngồi tì tì đến khi say khướt, dù sáng tinh mơ bạn phải đi đều một hai một. He he
Bẵng đi thời gian, cấp trên của bạn biết được nên cấm tiệt! Từ ấy kém vui hẳn vì thủ trưởng bạn không cho chiến sĩ vào nhà dưới bất cứ lý do gì trừ phi có lệnh.
Đâu gần đến tháng bảy âm lịch năm ấy, Bộ phận chỉ huy về nước mười mấy ngày , mình với chú L ở lại trông coi công việc, vì áp lực mình hay ngủ mớ, cũng lạ, giấc mơ không liên quan gì đến cái nặng nhọc mình cán đán. Trong mơ, thấy chú bộ đội vai mang súng đứng ngoài cửa sổ lặng lẽ nhìn, ánh nhìn như có điện khiến mình thức giấc, choàng tỉnh dụi mắt, hình như phía ngoài hiên có bóng nhờ nhờ tiến dần về phía gốc cây Xoài rồi mất hút. Nghĩ mình cuốn theo giấc mơ nên hoa mắt vì vậy không nghĩ ngợi gì...
Vài đêm sau cũng thế, vẫn một giấc mơ và bóng người nhờ nhờ tiến về phía gốc cây Xoài khi mở mắt...
Mình đêm chuyện giấc mơ đi hỏi một bô lão trong vùng, và được nghe cụ kể rằng: Trước, nơi này là vùng đóng quân của ta, vào một đêm trăng sáng, tại nơi đang ở diễn ra một trận đánh nhỏ, là do bọn Pôn Pốt đánh theo lối du kích sở trường, trong quá trình truy đuổi, một chiến sĩ ta đã hi sinh, sáng hôm sau mới tìm được xác. Trong tư thế dựa lưng vào gốc Xoài tay vẫn ôm chặc khẩu AK47.
Tối hôm ấy, Mình sắm một mâm ngũ quả nhang đèn, đặt bàn thờ dưới gốc cây khấn vái rằng: Thôi thì đất nước đã tạm bình yên, nếu các Bác có linh thiêng thì hãy tìm đường về, chiến tranh qua rồi, các mẹ vẫn đang từng ngày chờ mong .... Chưa khấn vái xong, một cơn gió ào ào thổi tới làm tắt phụt hai ngọn nến.
Từ đó đến 5 năm sau nữa, đêm nào cũng vậy, mình với chú L thay phiên nhau hương khói...
Không biết bây giờ bàn thờ ấy có ai trông nom không....
Tháng 7 âm 2012.
Nghe tý nhạc nhé Pàkon
